DociekAI
1/6
0%
LEKCJA06

Ułamek jako wynik dzielenia

Odkryj, że kreska ułamkowa znaczy dokładnie to samo, co znak dzielenia — a potem sam zdecyduj, co zrobić z resztą, która nie chce wyjść równo.

35–40 min6 kroków

Trzy czekolady, cztery osoby. Dzielenie 3 : 4 w liczbach naturalnych kończy się smutno: zero całych i reszta 3. Ale czekoladę przecież można przekroić — i wtedy każdy dostaje po 3/4 tabliczki. Okazuje się, że kreska ułamkowa to po prostu inny sposób zapisania znaku dzielenia, a każdy ułamek jest wynikiem jakiegoś podziału.

  • a : b = a/b — ten sam zapis
  • Kroimy na tyle części, ile jest osób
  • Każdy bierze po kawałku z każdego
  • Co zrobić z resztą? Zależy od zadania
Trzy tabliczki czekolady leżące obok czterech pustych, białych talerzyków ustawionych w rzędzie
Rozgrzewka6 min

Co zrobić z resztą?

Wróćmy na chwilę do dzielenia z resztą, ale patrz tym razem na resztę, a nie na iloraz. Cztery sytuacje, w których reszta robi się coraz bardziej kłopotliwa — aż do takiej, gdzie nikt nie dostaje ani jednej całej sztuki.

Kanapki ułożone jedna za drugą na drewnianej desce do krojenia, obok leży nóż kuchenny
1/4

8 jabłek

4 osoby

Osiem jabłek dzielimy między czworo dzieci. Ile całych jabłek dostanie każde i ile zostanie?

Nowe pojęcie10 min

Kroisz sam — i sprawdzasz, czy się rozejdzie

Chłopiec o falowanych ciemnych włosach w szarej koszulce, krojący nożem okrągłe ciasto na równe części przy kuchennym stole

Najpierw decyzja, potem podział.

To Ty wybierasz, na ile części pokroić każdą sztukę. Jeśli wybierzesz źle, kawałki nie rozejdą się po równo — i widżet powie Ci dokładnie dlaczego.

1/3

Trzy jednakowe czekolady trzeba rozdzielić sprawiedliwie między 4 osoby. Najpierw zdecyduj, na ile równych części pokroić każdą czekoladę — dopiero potem rozdawaj.

Do podziału: 3 czekolady

Na ile równych części pokroić każdą czekoladę?

Przykłady6 min

Dwa podziały krok po kroku

Dwa gotowe rozwiązania: jedno, w którym każdy dostaje mniej niż całość, i drugie, w którym starcza na kilka całości i jeszcze zostaje.

Cztery bagietki ułożone obok siebie na lnianej ściereczce, dwie z nich przekrojone wzdłuż na pół
1/2

Gdy każdy dostaje mniej niż całość

Trzy jednakowe czekolady dzielimy sprawiedliwie między 4 osoby. Ile czekolady dostanie każda osoba?

Ćwiczenia8 min

Dzielenie zapisane ułamkiem

Siedem zadań

Zapisz dzielenie ułamkiem i ułamek dzieleniem, odczytaj porcję z rysunku, sprawdź przypadek wychodzący równo i porównaj dwa różne podziały.

Dziewczynka o brązowych włosach spiętych w kok, w turkusowym swetrze rozpinanym, rozstawiająca talerzyki wokół okrągłego stołu
1/7

K · Konieczne

Jak zapisać wynik dzielenia 5 : 8 w postaci ułamka?

Zadanie problemowe7 min

Ten sam rachunek, trzy różne odpowiedzi

Zwinięta wstążka, nożyczki i dwa małe kartonowe pudełka leżące razem na jasnym drewnianym blacie

Rachunek ten sam, a odpowiedzi trzy — i wszystkie policzone poprawnie.

Za każdym razem dzielisz te same liczby. O tym, która odpowiedź jest właściwa, decyduje wyłącznie to, czy dzieloną rzecz da się przekroić — i po co w ogóle liczymy.

1/3

Siedem metrów wstążki trzeba rozciąć na 2 jednakowe kawałki na dwa prezenty. Wstążkę można ciąć w dowolnym miejscu.

Rachunek jest jeden7 : 2

Ile metrów wstążki pójdzie na jeden prezent?

Quiz5 min

Sprawdź, co zapamiętałeś

1/6

Co oznacza kreska ułamkowa w zapisie 5/6?

Ściąga: ułamek jako wynik dzielenia w sześciu zdaniach

Wracaj do niej, gdy w kolejnej lekcji zaczniesz dodawać i odejmować ułamki o jednakowych mianownikach.

  1. 1Kreska ułamkowa znaczy to samo, co znak dzielenia: a : b = a/b.
  2. 2Licznik to dzielna, mianownik to dzielnik — kolejność nigdy się nie odwraca.
  3. 3Żeby rozdać a przedmiotów między b osób, kroi się każdy przedmiot na b równych części.
  4. 4Każdy dostaje wtedy po jednym kawałku z każdego przedmiotu, czyli a części po 1/b.
  5. 5Gdy dzielna jest większa od dzielnika, wychodzi ułamek niewłaściwy — warto go przeczytać jako liczbę mieszaną.
  6. 6To, czy resztę dokrawamy, zostawiamy resztą, czy zaokrąglamy w górę, rozstrzyga treść zadania, a nie rachunek.

Nagroda: ciekawostka

Ukończ wszystkie kroki tej lekcji, żeby ją odblokować.

Zrobione: 0 z 6 kroków

Przejdź wszystkie kroki i wykonaj ćwiczenia — pasek u góry pokaże 100%.