DociekAI
1/5
0%
LEKCJA04

Programy i ich zastosowania

Dobierz program do zadania i sprawdź, czy wolno ci z niego korzystać.

20–25 min5 bloków

Komputer sam z siebie nie robi nic. Wszystko, co się na nim dzieje — pisanie, rysowanie, liczenie, oglądanie stron — robią programy. Do każdego zadania jest ich kilka, a nie jeden, i różnią się nie tylko nazwą, ale też tym, czy i za ile wolno z nich korzystać.

W tej lekcji nauczysz się dobierać program do zadania i rozpoznawać, kiedy „darmowy” jest naprawdę darmowy, a kiedy to pułapka. Po drodze zrobisz zadanie obowiązkowe Z-2 — spis programów do trzech zastosowań.

Kilka różnych narzędzi ułożonych osobno na drewnianym blacie: ołówek, pędzel, małe liczydło i tekturowa teczka — każde do innej roboty

Plan tej lekcji

  1. 01Haczyk5 min
  2. 02Ćwiczenie6 min
  3. 03Dylemat7 min
  4. 04Zadanie praktyczne15 min
  5. 05Refleksja3 min
Haczyk5 min

Jeden plik, ile programów?

Zamknięty zeszyt na drewnianym biurku, wokół niego rozłożone różne przybory: ołówek, długopis, pędzel, cienki flamaster i pióro

Ten sam dokument napiszesz w kilku różnych programach.

Najpierw zgadnij, iloma programami da się zrobić jeden zwykły plik — dokument, rysunek, tabelę. Potem zobaczysz rozłożony wachlarz prawdziwych nazw.

RUNDA 1 Z 3

Chcesz zrobić zwykły dokument tekstowy. Ile różnych programów się do tego nada? Ustaw suwak i sprawdź.

1
18 i więcej
Ćwiczenie6 min

Do czego służy ten program?

Osiem programów. Przy każdym wskaż, do czego służy — nie po nazwie, tylko po tym, co się w nim tworzy.

0/8

  • Notatnik

  • GIMP

  • LibreOffice Calc

  • LibreOffice Impress

  • Microsoft PowerPoint

  • Krita

  • Dokumenty Google

  • Microsoft Excel

Dylemat7 min

Płatny, darmowy czy open source

Nie każdego programu wolno używać tak samo. Płatny trzeba kupić, darmowego zwykle nie wolno zmieniać, a open source można nawet poprawiać i przekazywać dalej. Rozstrzygnij cztery sytuacje z życia.

Kilka gładkich tekturowych pudełek bez żadnych napisów ustawionych na półce, do jednego przyczepiona sznurkiem mała pusta papierowa metka, na drugim leży otwarta kłódka

Płatny

Żeby korzystać legalnie, trzeba kupić licencję (np. Microsoft 365, Photoshop, większość gier). Jedna licencja to zwykle jedno stanowisko.

Darmowy

Pobierasz i używasz bez płacenia, ale twórca zwykle nie pozwala go zmieniać ani sprzedawać (np. przeglądarka, komunikatory, część gier).

Open source

Darmowy i dodatkowo z otwartym kodem: każdy może zobaczyć, jak działa, poprawić go i rozpowszechniać dalej (np. LibreOffice, GIMP, Firefox, Linux).

Cztery sytuacje. W każdej wybierz, co byś zrobił/zrobiła — przy każdej odpowiedzi zobaczysz, co z niej wynika.

0/4

  1. 1.Kolega kupił jedną grę i przez pendrive’a przegrał ci jej kopię, żebyś też mógł/mogła zagrać.

  2. 2.Na oficjalnej stronie programu (np. gimp.org, libreoffice.org) jest duży przycisk „Pobierz za darmo”.

  3. 3.Wpisujesz w wyszukiwarkę „Photoshop za darmo”, a pierwszy wynik obiecuje pełną wersję bez płacenia.

  4. 4.Program jest na licencji open source. Chcesz zmienić w nim jeden przycisk i wysłać poprawioną wersję koledze.

Zadanie praktyczne15 min

Zadanie Z-2: twój spis programów

Czysta, pusta kartka w linie z leżącym na niej ołówkiem, obok otwarty laptop z wygaszonym, ciemnym ekranem

Teraz twoja kolej: zbierz programy do trzech zastosowań i wypisz je w pliku.

To jest zadanie obowiązkowe kursu. Odhaczaj pozycje dopiero wtedy, gdy coś naprawdę zrobisz — lista jest dla ciebie, nie dla nauczyciela.

Zadanie Z-2. Znajdź w różnych źródłach po kilka nazw programów przeznaczonych do konkretnych zastosowań, np. edytowania tekstu, rysowania, wykonywania obliczeń. W edytorze tekstu wypisz wybrane zastosowania i przykładowe programy pod każdym z nich.

Zbierz programy do zastosowań

Dopisz licencje

Wypisz to w edytorze tekstu

Przykłady do sprawdzenia: pisanie tekstu — Notatnik (wbudowany), LibreOffice Writer (darmowy), Microsoft Word (płatny); rysowanie — Paint (wbudowany), GIMP i Krita (darmowe, open source), Photoshop (płatny); obliczenia — LibreOffice Calc i Arkusze Google (darmowe), Microsoft Excel (płatny). Edytor tekstu do samego spisu: Notatnik / TextEdit, a jeśli chcesz wygodną listę wypunktowaną — Word, LibreOffice Writer albo Dokumenty Google.
Refleksja3 min

Jeden program do wymiany na darmowy

Wiedza o licencjach przydaje się dopiero wtedy, gdy coś zmienia u ciebie na komputerze. Wybierz jedno zastosowanie i zapamiętaj do niego darmowy program.

Dwa gładkie, płaskie pudełka bez napisów leżą obok siebie na drewnianym biurku, jedno lekko nasunięte na drugie

Prawie do każdego płatnego programu jest darmowy odpowiednik. Wybierz jedno zastosowanie — to, w którym u ciebie w domu przydałaby się zmiana.

Nagroda: ciekawostka

Ukończ wszystkie kroki tej lekcji, żeby ją odblokować.

Zrobione: 0 z 5 bloków

Przejdź wszystkie bloki i zrób to, co w nich jest do zrobienia — pasek u góry pokaże 100%.