DociekAI
1/4
0%
LEKCJA02

Bogowie, mumie, piramidy

Poznaj wierzenia Egipcjan i dowiedz się, jak budowano piramidy.

20–25 min4 bloki

Piramida Cheopsa stoi od 4500 lat. Przez prawie cztery tysiące lat była najwyższą budowlą na świecie. A zbudowano ją jako… grób.

Dziś wciągniesz kamienny blok bez koła, przeprowadzisz zmarłego przez sąd bogów, otworzysz grobowiec faraona warstwa po warstwie i sprawdzisz, czy klątwa faraona istnieje. Wszystko stoi na jednym zdaniu: Egipcjanie wierzyli, że życie trwa po śmierci — i dla tej wiary zbudowali najtrwalsze budowle świata.

Akwarela: plac budowy piramidy na pustyni — w tle w połowie zbudowana piramida z jasnego wapienia i długa pochylnia, po której idą ludzie; na pierwszym planie wielki kamienny blok na drewnianych saniach, dwanaście osób w białych przepaskach ciągnie go linami w prawo, a człowiek stojący na przodzie sań wylewa wodę z dzbana na piasek przed płozami; w oddali Nil i palmy

Plan tej lekcji

  1. 01Symulator7 min
  2. 02Wyjaśnienie6 min
  3. 03Śledztwo5 min
  4. 04Źródło5 min
Symulator7 min

Ciągniemy blok

Plac budowy w Gizie, około 2500 roku p.n.e. Z kamieniołomu przyjechał blok wapienia — 2,5 tony, tyle co dwa samochody osobowe. Trzeba go dowlec do pochylni i wciągnąć na piramidę. Koła Egipcjanie przy tej pracy nie używali, wozów ani koni też nie mieli.

do pochylni2,5 t20 ludzi →
Potrzeba: 46Ciągnie: 20 (lina mieści 40)
Ludzie przy linie:20

Chwyć linę i pociągnij w prawo. Puść — i ciągnij jeszcze raz.

ciągnij
Wyjaśnienie6 min

Waga serca

Akwarela: prosta drewniana waga z dwiema szalami na sznurkach; na lewej szali mały czerwony gliniany dzbanek, na prawej jedno białe strusie pióro; ramię wagi jest idealnie poziome; pod wagą mata z trzciny i łodyga papirusu

Po co faraonowi grobowiec?

Bo Egipcjanie wierzyli, że śmierć to nie koniec — że po niej zaczyna się drugie życie. Ale żeby do niego wejść, trzeba było przejść przez sąd. Zobacz, jak go sobie wyobrażali — na prawdziwym papirusie sprzed ponad 3000 lat.

Fotografia prawdziwego papirusu: po lewej mężczyzna w białej szacie prowadzony za rękę przez postać z głową szakala; pośrodku wielka waga, przy niej klęczy postać z głową szakala, obok potwór z głową krokodyla, dalej postać z głową ibisa pisze na tabliczce; postać z głową sokoła prowadzi mężczyznę do siedzącego na tronie boga w białej koronie i z zieloną skórą, za tronem stoją dwie kobiety; w górnym pasie rząd siedzących bóstw i hieroglify

Księga Umarłych pisarza Hunefera, ok. 1300 r. p.n.e., British Museum. Fot. Wikimedia Commons, domena publiczna.

Hunefer · znak: człowiek w białej szacie

To zmarły — pisarz Hunefer. Ten papirus włożono mu do grobu. Wchodzi na sąd.

Śledztwo5 min

Grobowiec jak matrioszka

Akwarela: proste prostokątne ciemne wejście wykute u stóp jasnej wapiennej skały w suchej, kamienistej dolinie; kilka stopni prowadzi w dół, dookoła sterty odłamków skalnych; nad doliną szczyt w kształcie piramidy

Dolina, w której chowano faraonów.

Piramidy było widać z daleka — i złodzieje okradli je już w starożytności. Dlatego późniejsi faraonowie kazali kuć grobowce w skale, w Dolinie Królów, nad którą wznosi się szczyt w kształcie piramidy. Wejścia zasypywano. W 1922 roku Anglik Howard Carter, po dziesięciu latach szukania, odkopał tu schody do grobu, którego nikt nie okradł: grobu faraona Tutanchamona.

Akwarela: wnętrze komory grobowej w ciepłym świetle małej glinianej lampki na podłodze; dwa czarne posągi strażników w złotych przepaskach stoją naprzeciw siebie, między nimi złocone skrzynie, złocone łoże z nogami w kształcie zwierząt, alabastrowe dzbany, model drewnianej łodzi i kosze z bochenkami chleba

„Widzę wspaniałe rzeczy”.

Tak odpowiedział Carter, gdy przy świetle świecy zajrzał do środka. W grobie leżało ponad 5000 przedmiotów: łoża, krzesła, sandały, łuki, jedzenie, łodzie. Wszystko, czego faraon miał potrzebować w drugim życiu — bo wierzono, że będzie podobne do tego na ziemi.

Najpierw przewidywanie. Ciało faraona leżało w środku. Ile osłon — skrzyń, kaplic i trumien — było wokół niego?

3
Źródło5 min

Klątwa faraona? Sprawdź

Pięć miesięcy po odkryciu grobu zmarł lord Carnarvon, który płacił za wykopaliska. Gazety oszalały.

Klątwa faraona zabiła lorda!

„Kto zakłóci spokój króla, tego dosięgnie śmierć” — ostrzegają uczeni

Przykład — nagłówki napisaliśmy sami, ale w 1923 roku gazety na całym świecie pisały właśnie tak.

Sprawdź to danymi. Oto sześć osób, które pracowały przy grobie. Pociągnij koniec każdej nici do roku, w którym ta osoba zmarła — rok jest na karcie albo trzeba go policzyć.

1922193019401950196019701980

lord Carnarvon — płacił za wykopaliska. Zmarł w kwietniu 1923 roku, pół roku po odkryciu grobu.

1923

Howard Carter — kierował wykopaliskami, pierwszy zajrzał do grobu. Zmarł 17 lat po odkryciu grobu w 1922 roku.

1923

lady Evelyn Herbert — córka lorda, weszła do grobu jako jedna z pierwszych. Weszła do grobu w 1923 roku i żyła potem jeszcze 57 lat.

1923

Arthur Callender — inżynier, pomagał rozbierać kaplice. Zmarł 14 lat po odkryciu grobu w 1922 roku.

1923

Harry Burton — sfotografował każdy przedmiot z grobu. Zmarł w 1940 roku.

1923

Alfred Lucas — chemik, przez lata dotykał niemal każdego przedmiotu z grobu. Zmarł w 1945 roku, mając 78 lat.

1923

Nagroda: ciekawostka

Ukończ wszystkie kroki tej lekcji, żeby ją odblokować.

Zrobione: 0 z 4 bloków

Przejdź wszystkie bloki i zrób to, co w nich jest do zrobienia — pasek u góry pokaże 100%.