DociekAI

Podstawy geometrii — ściąga

Podstawy geometrii z klasy 4 na jednej stronie A4: prosta, półprosta i odcinek, proste prostopadłe i równoległe, kąty i kątomierz, rodzaje kątów, prostokąt i obwód, koło i okrąg, oś symetrii, skala oraz trzy najczęstsze pułapki przy mierzeniu.

Matematyka · klasa 4 · moduł 4 · ściąga

Podstawy geometrii

DociekAI25.10.2026wydanie

Najpierw nazywasz, co widzisz, a potem mierzysz — i zawsze liczysz od zera.

01Prosta, półprosta, odcinek

Prosta nie ma końców, półprosta ma jeden początek, odcinek — dwa końce. Linijką zmierzysz tylko odcinek.

1 cm = 10 mm 7 cm 4 mm = 74 mm

02Prostopadłe i równoległe

Proste prostopadłe przecinają się pod kątem prostym. Proste równoległe nigdy się nie przetną.

a ⊥ b k || l

03Kąt i kątomierz

Kąt to dwa ramiona z jednego wierzchołka. Mierzysz go w stopniach: środek kątomierza w wierzchołku, 0° na ramieniu.

przyległe: razem 180° wierzchołkowe: równe

04Rodzaje kątów

Ostry: mniej niż 90°. Prosty: 90°. Rozwarty: między 90° a 180°.

05Prostokąt i obwód

Prostokąt ma 4 kąty proste i równe boki naprzeciwko siebie; kwadrat — wszystkie boki równe. Obwód to suma wszystkich boków.

2 · (6 + 3) = 18 cm kwadrat: 4 · bok

06Koło i okrąg

Okrąg to sama linia, koło — linia razem z wnętrzem. Promień r łączy środek z okręgiem, średnica d przechodzi przez środek.

d = 2 · r r = 6 cm → d = 12 cm

07Oś symetrii

Po złożeniu wzdłuż osi obie połówki się pokrywają. Odbity punkt leży po drugiej stronie, tak samo daleko od osi.

prostokąt: 2 osie kwadrat: 4 osie

08Skala

Skala 1 : 100 znaczy, że 1 cm na planie to 100 cm naprawdę. Z planu do rzeczywistości mnożysz, z powrotem dzielisz.

1 : 50, na planie 8 cm → 400 cm = 4 m

Uważaj na pułapki

  • Od zera, nie od brzegu

    Źle:15–69 mm → 69 mm

    Dobrze:69 − 15 = 54 mm

    Brzeg linijki to nie zero — długość liczysz od kreski, przy której odcinek się zaczyna.

  • Dwie podziałki

    Źle:kąt ostry: 140°

    Dobrze:40° — od 0° na Twoim ramieniu

    Każda kreska ma dwie liczby; czytasz tę, która liczy od Twojego ramienia.

  • Przekątna to nie oś

    Źle:prostokąt ma 4 osie

    Dobrze:prostokąt ma 2 osie

    Złóż prostokąt wzdłuż przekątnej, a rogi wystaną — połówki się nie pokryją.

Ćwicz dalej w darmowych lekcjachdociekai.pl/matematyka/klasa-4/geometria

DociekAI

Z tego samego modułu